Carbon Neutrality vs Net Zero ต่างกันอย่างไร?

เข้าใจให้ชัดก่อนวางกลยุทธ์ความยั่งยืน

ในยุคที่องค์กรทั่วโลกให้ความสำคัญกับ ESG, Sustainability และการลดผลกระทบต่อสภาพภูมิอากาศ คำว่า Carbon Neutrality และ Net Zero ถูกใช้บ่อยขึ้นเรื่อย ๆ

แต่หลายคนยังเข้าใจว่าสองคำนี้มีความหมายเหมือนกัน ทั้งที่จริงแล้วมี ระดับความเข้มข้น และ ขอบเขตการจัดการการปล่อยก๊าซเรือนกระจก ที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน

โดยสรุป Carbon Neutrality คือการทำให้การปล่อยคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ โดยมักเน้นที่คาร์บอนไดออกไซด์ หรือ CO₂ ส่วน Net Zero คือการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกทั้งหมดให้เหลือน้อยที่สุด และจัดการส่วนที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ด้วยการดูดกลับหรือกักเก็บคาร์บอนอย่างถาวร

Carbon Neutrality คืออะไร?

Carbon Neutrality หรือ “ความเป็นกลางทางคาร์บอน” หมายถึง ภาวะที่ปริมาณคาร์บอนที่ปล่อยออกสู่ชั้นบรรยากาศ มีความสมดุลกับปริมาณคาร์บอนที่ถูกดูดซับหรือชดเชยกลับคืนมา

วิธีที่มักใช้เพื่อสนับสนุน Carbon Neutrality ได้แก่

การลดการใช้พลังงาน
การเปลี่ยนไปใช้พลังงานหมุนเวียน
การปลูกป่าหรือฟื้นฟูพื้นที่สีเขียว
การซื้อคาร์บอนเครดิต
การสนับสนุนโครงการ Carbon Offset ที่ตรวจสอบได้

พูดง่าย ๆ คือ องค์กรยังอาจมีการปล่อยคาร์บอนอยู่ แต่ต้องมีมาตรการลดและชดเชยจนทำให้ “ผลสุทธิ” เท่ากับศูนย์

ตัวอย่าง Carbon Neutrality

บริษัทหนึ่งปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์จากการผลิตสินค้า 1,000 ตัน CO₂e ต่อปี หากบริษัทสามารถลดการปล่อยบางส่วน และซื้อคาร์บอนเครดิตคุณภาพสูงเพื่อชดเชยส่วนที่เหลือ ก็อาจอ้างเป้าหมาย Carbon Neutrality ได้ หากดำเนินการตามมาตรฐานและมีการตรวจสอบที่โปร่งใส

Net Zero คืออะไร?

Net Zero หรือ “การปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์” หมายถึง การลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกให้เหลือน้อยที่สุดเท่าที่ทำได้ ครอบคลุมก๊าซเรือนกระจก7ชนิด เช่น

คาร์บอนไดออกไซด์ หรือ CO₂
มีเทน หรือ CH₄
ไนตรัสออกไซด์ หรือ N₂O
ไฮโดรฟลูออโรคาร์บอน หรือ HFCs
เพอร์ฟลูออโรคาร์บอน หรือ PFCs
ซัลเฟอร์เฮกซะฟลูออไรด์ หรือ SF₆
ไนโตรเจนไตรฟลูออไรด์ หรือ NF₃

หลังจากลดการปล่อยให้ได้มากที่สุดแล้ว องค์กรจึงจัดการการปล่อยส่วนที่เหลือด้วยการ ดูดกลับหรือกักเก็บคาร์บอนอย่างถาวร หรือที่เรียกว่า Carbon Removal

ตามแนวทางของ SBTi องค์กรที่ตั้งเป้า Net Zero ควรให้ความสำคัญกับการลดการปล่อยโดยตรงเป็นหลัก โดยมีเป้าหมายระยะสั้นในการลดการปล่อยอย่างรวดเร็ว และเป้าหมายระยะยาวที่ต้องลดการปล่อยให้ได้มากกว่า 90% ก่อนปี 2050 จากนั้นจึงใช้การกำจัดคาร์บอนแบบถาวรเพื่อจัดการกับการปล่อยที่เหลืออยู่